Người kết nối những ký ức lịch sử (10/05/2017)

Chị Lò Thị Xuân cùng Anh hùng LLVTND Phùng Văn Khầu - người đã hiến khẩu sơn pháo 75mm trong Chiến dịch Điện Biên Phủ cho Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam tại chiến trường xưa cách đây gần 30 năm. Ảnh: Tư liệu

Sinh ra tại xã Mường Tè, huyện Mường Tè, tỉnh Lai Châu cũ, nay là tỉnh Điện Biên, năm 1989, cầm tấm bằng tốt nghiệp Đại học Văn hóa, khoa Thư viện, Lò Thị Xuân về làm hướng dẫn viên tại Phân viện Bảo tàng Điện Biên Phủ (nay là Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ). Những ngày đầu đối với cô sinh viên mới ra trường, chập chững bước vào nghề là bao niềm vui, cảm xúc vỡ òa trong lồng ngực. Quá khứ hào hùng của đất nước, những trận đánh ác liệt với bao máu xương của những chiến sĩ kiên cường ngã xuống đã làm nên lịch sử qua lời kể mộc mạc của các cựu chiến binh, như tái hiện sống động trước mắt. Suốt 30 năm công tác, Lò Thị Xuân không thể nhớ hết những lần được dẫn các đoàn cựu chiến binh thăm lại chiến trường xưa. Chỉ biết rằng, mỗi lần đứng tại những địa danh lịch sử đã đi vào tiềm thức như đồi A1, hầm De Castri, nơi kéo pháo... để nghe câu chuyện của chính những người lính đã tham chiến thuật lại, trở thành dấu ấn in đậm trong suy nghĩ và tình cảm. Để rồi Lò Thị Xuân quyết định không đi theo nghề thư viện đã được đào tạo, dành thời gian đi học văn bằng 2 khoa Bảo tàng. 
Trung tá Lò Thị Xuân nhớ như in câu chuyện của Khẩu đội trưởng - Anh hùng LLVTND Phùng Văn Khầu và khẩu sơn pháo 75mm, phòng ngự ở đồi E trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Bằng ý chí kiên cường, dũng cảm trong suốt 39 ngày đêm chiến đấu, chỉ với khẩu sơn pháo 75mm, Anh hùng Phùng Văn Khầu và đồng đội đã phá hủy 5 khẩu pháo 105mm, 6 đại liên, 1 lô cốt, 1 kho đạn, diệt hàng trăm tên địch, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chi viện cho bộ binh chiến đấu thắng lợi. Trong quá trình chiến đấu, Anh hùng Phùng Văn Khầu đã được tặng thưởng 3 Huân chương Chiến công; 7 lần được Đại đoàn, Trung đoàn khen và 2 lần là Chiến sĩ thi đua của Đại đoàn.
Chị Xuân cũng kể rất chi tiết câu chuyện về huyền thoại đào đường hầm bí mật và đặt khối thuốc nổ "nghìn cân" trong lòng cứ điểm A1 của Anh hùng Lưu Viết Thoảng, Tiểu đội trưởng, Tổ trưởng Đảng của Đại đội M83. Ông Thoảng cũng chính là một trong số 3 người tham gia điểm hỏa khối bộc phá làm rung chuyển đồi A1 ngày ấy. Trải qua 16 đêm không nghỉ, các chiến sĩ ta trên đồi A1 đã hoàn thành một đường hầm dài 49m. Chiều và đêm 4-5-1954, khối bộc phá 960kg đã được đặt vào cuối đường hầm. 20 giờ, ngày 6-5-1954, một tiếng nổ rền vang phát ra từ đường hầm. Đó cũng là tín hiệu để Trung đoàn 174, Đại đoàn 316 xung phong chiếm lĩnh toàn bộ đồi A1. Ngay sau chiến thắng Điện Biên Phủ, người chiến sĩ Điện Biên Lưu Viết Thoảng cùng 43 cán bộ, chiến sĩ xuất sắc khác đã được Nhà nước tuyên dương Anh hùng LLVTND và được Bác Hồ tặng huy hiệu của Người. Khi ấy Lưu Viết Thoảng vừa tròn 33 tuổi.
Bên cạnh những trận chiến sôi sục tinh thần cách mạng ấy, chị Xuân còn kể cho tôi nghe về câu chuyện đầy lãng mạn của Đại đội trưởng Đại đội 360 Tạ Quốc Luật, người bắt sống tướng De Castri trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Đó là mảnh vải dù hoa ông quàng làm khăn ngụy trang trước khi vào trận đánh cuối cùng, chỉ huy đơn vị đánh mở cửa cho các mũi tiến công và đột kích vào Sở Chỉ huy địch bắt sống tướng De Castri cùng toàn bộ Bộ Tham mưu địch. Kỷ vật ấy trong Chiến dịch Điện Biên, ông Luật đã mang về tặng người vợ yêu quý. 40 năm trong quân ngũ, đi suốt từ Bắc đến Nam, tham gia hàng trăm trận đánh lớn nhỏ, lập nhiều chiến công xuất sắc, nhưng món quà đơn sơ đó là kỷ niệm không thể nào quên đối với ông. Và mảnh dù hoa ấy, bà Nghĩa (vợ ông Luật) đã dùng làm khăn, quàng cho mình những ngày đông lạnh và ủ ấm cho con những tháng năm nuôi con một mình, nhớ chồng đang chiến đấu ở Tây Nguyên xa xôi, trong những năm đánh Mỹ...
Không chỉ có vậy, trong suốt quá trình công tác của mình, Trung tá Lò Thị Xuân đã được gặp gỡ rất nhiều những vị khách nước ngoài, những cựu chiến binh từ bên kia chiến tuyến đến tham quan Bảo tàng. Tất cả họ đều bày tỏ sự thán phục, ngỡ ngàng trước sức mạnh của nhân dân Việt Nam trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Có một câu nói của một khách tham quan người Pháp mà chị Xuân nhớ mãi khi ông nhìn thấy chiếc xe cút kít tự chế vận chuyển lương thực của một người nông dân Việt Nam: "Một dân tộc nào mà dám hy sinh cả tín ngưỡng của mình để giành lấy độc lập tự do thì dân tộc ấy tất sẽ chiến thắng". Đó là chiếc xe được làm bằng gỗ của nông dân Trình Đình Bầm. Bánh xe có đường kính 75cm được ghép bởi 3 mảnh gỗ khác nhau, trong đó có một mảnh được sơn son thếp vàng có những đường hoa văn đỏ, vàng xen lẫn nhau rất đẹp. Với chiếc xe này trên đoạn đường dài từ Sách Lược đi lên Phố Cống đến Trạm Luồng ở Thanh Hóa, ông Trịnh Đình Bầm đã chở 280kg hàng hóa trên xe, mà theo quy định là 100 kg/chuyến. Suốt trong thời gian vận chuyển, không quản ngại khó khăn, đường sá xa xôi, dốc cao, vực thẳm, trong 4 tháng cứ 3 ngày một chuyến, ông Bầm đã vận chuyển được gần 12.000kg lương thực phục vụ cho Chiến dịch Điện Biên Phủ.


 Trung tá Lò Thị Xuân tiếp nhận hiện vật lịch sử do Trung tướng Triệu Xuân Hòa, nguyên Tư lệnh Quân khu 7 trao tặng Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam. Ảnh: Khánh Ngọc

Chính đánh giá của những con người bên kia chiến tuyến ấy càng làm tăng thêm ý nghĩa của Chiến thắng Điện Biên Phủ, càng làm Trung tá Lò Thị Xuân thêm tự hào về công việc mình đang làm.
Tiếp bước những thế hệ đồng nghiệp đi trước, cùng với nỗ lực sưu tầm của bản thân, hiện nay phần trưng bày trong khu Điện Biên Phủ ở Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam rất phong phú, sinh động, với khoảng 700 hiện vật không chỉ của cán bộ, chiến sĩ ta sử dụng trong chiến dịch, mà còn cả vũ khí, trang bị của đối phương. Đây thực sự là một tài sản vô giá để thế hệ trẻ và mỗi người dân Việt Nam không thể quên và có quyền nhắc đi nhắc lại quá khứ hào hùng của dân tộc.
Gần 30 năm qua, Trung tá Lò Thị Xuân đã gắn bó với công tác sưu tầm những hiện vật chiến tranh. Mặc dù hiện nay đã ở vị trí quản lý, nhưng khi nhắc đến những nhân chứng, hiện vật về Chiến dịch Điện Biên Phủ, chị Xuân bảo mình vẫn chạy đua với thời gian. Đa phần những nhân vật huyền thoại mà chị gặp gỡ, giờ đã không còn nữa. Điện Biên Phủ đã lùi rất xa, nhưng chiến thắng vĩ đại ấy vẫn còn bao câu chuyện chưa khai thác hết. "Bằng trách nhiệm, tâm huyết của một người làm nghề, tôi và đồng nghiệp của mình vẫn tiếp tục trên hành trình tìm kiếm để cống hiến, để trả ơn cái nghề mà chúng tôi vẫn tự hào: Nghề tri ân, nghề hạnh phúc" - Trung tá Lò Thị Xuân tâm sự.

Theo bienphong.com.vn

Video
Loading the video...
Bình chọn
Xin ý kiến về giao diện
Liên kết web

Trang thông tin điện tử tuyên truyền tìm kiếm hài cốt liệt sĩ Thái Nguyên

Địa chỉ: Thành phố Thái Nguyên, Tỉnh Thái Nguyên

Email: tttkhcls@thainguyen.gov.vn - Điện thoại: 02803.855484 - Fax: 02803.857731

Bản quyền © 2015 Trang thông tin điện tử tuyên truyền tìm kiếm hài cốt liệt sĩ Thái Nguyên. Bảo lưu toàn quyền

Phát triển bởi Unitech trên nền tảng Chính quyền điện tử (Da Nang Egov Platform) do UBND TP Đà Nẵng chuyển giao